Kıbrıs Türk Ticaret Odası (KTTO), Orta Doğu’da yaşanan gelişmelerin, enerji ve taşımacılık maliyetleri üzerinden tüm sektörlerde maliyetleri artırdığına işaret ederek, artan maliyetler karşısında kapsayıcı desteklerin şart olduğunu belirtti.
Odadan yapılan yazılı açıklamada, “Bölgede yaşanan gelişmelerin, enerji ve taşımacılık maliyetleri üzerinden tüm sektörlerde mal ve hizmet üretimiyle tedarik maliyetlerini artırdığına, enflasyon baskısı yarattığına ve işletmeleri küçülme ve istihdamı azaltma riskiyle karşı karşıya bıraktığına” işaret edildi.
Bu çerçevede, Başbakan tarafından devam edeceği açıklanan sosyal sigorta prim desteğinin, sektör ayrımı yapılmaksızın tüm işletmeleri kapsayacak şekilde sürdürülmesi gerektiği vurgulanan açıklamada, yeni istihdamların desteklenmesi önemli olduğu; ancak mevcut koşullarda önceliğin, yeni istihdamdan ziyade mevcut istihdamın korunması olması gerektiği görüşü paylaşıldı.
- Prim desteği uygulaması…
Açıklamada, “Tüm iş yerlerini kapsayan bir prim desteği uygulaması, artan maliyet baskısı karşısında işletmelerin istihdamlarını koruyabilmesine ve işsizliğin önlenmesine katkı sağlayacak; böylece hem işletmelerin ayakta kalmasına hem de ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilir şekilde devamına doğrudan destek olacaktır” ifadelerine yer verildi.
Ticaret alanında faaliyet gösteren iş yerlerinin, sağladıkları istihdam ve ödedikleri vergilerle ülke ekonomisinin lokomotif sektörlerinden olduğu belirtilen açıklamada, “İçinden geçmekte olduğumuz bu zor süreçlerde özel sektör için sağlanacak desteklerde ticaret sektörünün göz ardı edilmemesi ve bu desteklerden etkin şekilde yararlanmasının sağlanması büyük önem taşımaktadır.” denildi.
- “Hükümet, işletmeler ve hane halkı üzerinde yük oluşturan gelirlerinden vazgeçmeli…”
Enerji ve taşımacılık maliyetlerindeki artışın daha zorlu ekonomik dengeleri beraberinde getirdiğine işaret edilen açıklamada, bu dengeler oluşana kadar yaşanacak türbülansın, diğer ekonomilerde olduğu gibi KKTC ekonomisinde de ciddi ve kalıcı etkiler yaratacağı ve bu süreçte hükümetin, işletmelerin ve hane halkının yeni ekonomik gerçekliğe hazırlıklı olmasının zorunluluk olduğunu kaydedildi.
Oda, “Hükümetimiz, işletmeler ve hane halkı üzerinde yük oluşturan gelirlerinden vazgeçmeli ve bu süreçte ekonomik çarkların dönmesine yardımcı olmalıdır.” diyerek şunları kaydetti:
- “Navlun bedelleri gümrük vergisi ve harçlarının hesaplanmasından derhal çıkarılmalı”
“Bu bağlamda, artan ve artmaya devam edecek olan navlun maliyetleri dikkate alınarak, gümrükte alınan vergi ve harçların hesaplama yönteminde değişikliğe gidilmelidir. Navlun maliyetlerinin vergilendirilmemesi amacıyla gümrük işlemlerinde FOB esaslı değerleme sistemine geçilmesi gerekmektedir. Aksi halde, navlun maliyetlerinin vergi matrahına dahil edilmesi maliyetleri daha da artıracak ve enflasyon baskısını derinleştirecektir. Bu nedenle, navlun bedelleri gümrük vergisi ve harçlarının hesaplanmasından derhal çıkarılmalıdır.”
Oda, ilk aşamada atılacak bu adımların, hükümetin mevcut ekonomik koşullarla mücadeledeki kararlılığını ortaya koyması açısından büyük önem taşıdığı görüşünü vurgulayarak, “Bu yaklaşım, işletmelerin kendi imkanları çerçevesinde önlem almasını teşvik edecek ve ekonomik çarkların dönmesine katkı koymak bakımından cesaretlendirici olacaktır.” dedi.
